انجمن حفاظت در برابر اشعه ایرانمجله سنجش و ایمنی پرتو232259714120220821Assessment of the effective dose during BNCT at TRR epithermal facilityارزیابی دز مؤثر بیمار در نوترون-درمانی مغز با باریکه نوترونی راکتور تهران1611217710.22052/4.1.1FAیاسرکاسه سازپژوهشگاه علوم و فنون هستهای ایرانحسینجراحیدانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسیسید محسنصالح کوتاهیدانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسیJournal Article20220821An epithermal neutron beam has been designed for Boron neutron Capture Therapy (BNCT) at the thermal column of Tehran Research Reactor (TRR) recently. In this paper the whole body effective dose, as well as the equivalent doses of several organs have been calculated in this facility using MCNPX Monte Carlo code. The effective dose has been calculated by using the absorbed doses determined for each individual organ, taking into account the type ofradiation and tissue weighting factors. The ICRP 110 whole body male phantom has been used as a patient model. It was found that the effective dose during BNCT of a brain tumor is equal to 0.90 Sv.در تحقیقات اخیر، باریکه مناسب برای نوترون-درمانی در ستون حرارتی راکتور تهران طراحی شده است. در این مقاله با در نظر گرفتن باریکه درمانی طراحی شده، دز موثر بیمار در حین درمان یک تومور عمقی مغز به کمک کد MCNPXارزیابی شده است. به این منظور از فانتوم استاندارد ICRP 110 استفاده شده است. ابتدا دز جذبی و دز معادل در عضوهای مختلف بدن محاسبه شد و از آنجا دز موثر بیمار با در نظر گرفتن ضرایب وزنی استاندارد برای هر عضو، بهدست آمد. مدت طراحی درمان بر اساس پرتودهی تومور با دز معادل Gy 20 در عمق 5/5 سانتی متری مغز انجام شده است. در این محاسبات از کارتهای F6/DE6/DF6 استفاده شد. نتایج نشان میدهد که مدت زمان لازم برای نابودی تومور مغزی عمقی حدود 19 دقیقه است و در این مدت دز موثر بیمار برابر 9/0 سیورت خواهد بود.https://rsm.kashanu.ac.ir/article_112177_5d466603ac0eaba9a05e6e0c55aa7cb1.pdfانجمن حفاظت در برابر اشعه ایرانمجله سنجش و ایمنی پرتو232259714120220821Stability analysis of MnO2-PAN absorbant of cesium-137 radionuclide against gamma raysسنجش پایداری جاذب سزیم پرتوزا MnO2-PAN در برابر پرتوهای گاما71211217810.22052/4.1.7FAرضاصابریمرکز نظام ایمنیعلیتخت اردشیرمرکز نظام ایمنیحسینحسینی نسبمرکز نظام ایمنیJournal Article20220821This research introduces a new method for the synthesis of composite granules. The major advantage of this composite granules is absorbing ion of undesirable elements from the flowing waters or wastes as well as being applied for removal of environmental pollution, specially 137Cs as one of the well-known elements which being released in the environment during nuclear accidents. MnO2-PAN is the new granular which was synthesized in this study. Some characteristics of the compound such as morphology and crystal structure were evaluated in various ways. The impact of important elements such as interfering ions in the uptake of cesium under various temperature and various cations was evaluated. It was shown that the synthetized adsorbent follows the Freundlich relations and performing as a multi-layer separation. Due to the porous structure and homogeneous distribution in the cross-manganese dioxide absorbent, the performance of granular synthesis for absorption of radionuclide cesium is good.این پژوهش دربرگیرنده روش نوینی جهت سنتز گرانولهای کامپوزیتی میباشد. عمده استفاده از این نوع گرانولهای کامپوزیتی در زمینه جذب عناصر نامطلوب از آبهای روان یا پسماندها و در نتیجه رفع آلودگی محیطی میباشد. یکی از عمدهترین نوع عناصر نامطلوب در پسماندهای مایع، سزیم بوده که منشأ بسیاری از آلودگیهای زیست محیطی را تشکیل میدهد. گرانول جدید سنتز شده MnO2-PAN میباشد. در ادامه پژوهش مورفولوژی و ساختار بلورین گرانول تولیدی به روشهای گوناگونی بررسی گردید. تاثیر عناصر مهم در فرآیند جذب عنصر سزیم توسط این گرانول نظیر یونهای مزاحم و دمای محیط بر روی ضربب توزیع بررسی شد. مشخص گردید نحوه جذب این جاذب از روابط فروندلیج پیروی کرده و عملکرد جداسازی آن به صورت چند لایه است. با توجه به خلل و فرج ساختاری آن و پخش همگن دی اکسید منگنز در سطح مقطع جاذب، گرانول سنتز شده عملکرد مناسبی در جذب رادیونوکلید سزیم دارد. همچنین با افزایش دما ضریب توزیع این جاذب افزایش می یابد.https://rsm.kashanu.ac.ir/article_112178_d05fb5cf3a92e1fc69ca7905f2d9002a.pdfانجمن حفاظت در برابر اشعه ایرانمجله سنجش و ایمنی پرتو232259714120220821Evaluation of virtual point detector location in HPGe planar detector for 13-661 keV photon energies by using filter paper sourcesارزیابی مکان آشکارساز نقطهای مجازی در آشکارساز HPGe تخت برای محدوده انرژی keV661-13با استفاده از چشمههای فیلتر کاغذی131611217910.22052/4.1.13FAیوسفرضاییدانشگاه مازندرانسید محمدمتولیدانشگاه مازندرانمحمدرضازارعدانشگاه اصفهانمحمدعلیمحمدیدانشگاه اصفهانJournal Article20220821One of the most important instruments in gamma ray spectroscopy is HPGe detector. Concept of virtual point detector was considered for Ge(Li) detector. On the basis of this concept, there is a point inside a Ge detector that can be regarded as a fictitious point detector hosting all the interactions. If there is really a point whose response can be considered similar to that of the whole real bulky detector, the geometrical considerations used in calibrations of the detector will be much simpler. This simplification is important, especially in measuring radioactivity of bulky sample. In this research, with using filter paper sources,the location dependence of virtual point detector for HPGe planar detector in 13-661 keV photon energy range was investigated.یکی از مهمترین ابزار در طیفسنجی اشعه گاما، آشکارساز HPGe میباشد. مفهوم آشکارساز نقطهای مجازی برای آشکارساز Ge(Li) مطرح شد. براساس این مفهوم، نقطهای درون آشکارساز ژرمانیومی وجود دارد که میتواند به عنوان آشکارساز نقطهای مجازی همه واکنشها را میزبانی کند. اگر واقعاً چنین نقطهای وجود داشته باشد که بتواند همانند زمانیکه کل حجم آشکارساز در نظر گرفته میشود، پاسخگو باشد، ملاحظات هندسی مورد استفاده در کالیبراسیون آشکارساز بسیار ساده خواهد شد. این سادهسازی بهخصوص در اندازهگیری اکتیویته بخش عظیمی از نمونهها با اهمیت است. در این پژوهش، با ساخت چشمههای فیلتر کاغذی، به ارزیابی وابستگی مکان آشکارساز نقطهای مجازی برای آشکارساز HPGe تخت در محدوده انرژی فوتون keV 661-13میپردازیم.https://rsm.kashanu.ac.ir/article_112179_182a8f99ce3d2a317ccd07c588ff908f.pdfانجمن حفاظت در برابر اشعه ایرانمجله سنجش و ایمنی پرتو232259714120220821Designing and manufacturing the Triple RETGEM detectorطراحی و ساخت آشکارسازRETGEM سه گانه172411218010.22052/4.1.17FAمنصورفرهادیدانشگاه پیام نور، تهرانعلینگارستانیدانشگاه تحصیلات تکمیلی صنعتی و فناوری پیشرفته کرمانامیر عباسصبوری دودراندانشگاه پیام نور، تهرانمحمد آقابلوری زادهدانشگاه تحصیلات تکمیلی صنعتی و فناوری پیشرفته کرمانJournal Article20220821The aim of this paper is to design, manufacture and test the first triple RETGEM detector. Using resistive electrode in RETGEM detectors made them more robust against the electrical discharge with respect to THGEM detectors. However, even these robust detectors are not protected against electrical discharge at gains higher than 105. Studying the role of dimensions of the triple RETGEMS detectors and also the effect of pressure and gas mixtures on the gain level of detectors, we will show, the triple RETGEM detectors can reach the gains up to 106 without worrying about electrical discharge. We also compare the result of all tests for single and triple RETGEM detectors.طراحی، ساخت و آزمایش نخستین آشکارساز RETGEMسهگانه در این مقاله ارایه شده است. آشکارسازهای RETGEM به دلیل استفاده از الکترودهایی با مقاومت الکتریکی نسبتا بالا، در برابر تخلیه الکتریکی نسبت به آشکارسازهای THGEM مقاومت بیشتری دارند و در نتیجه با استفاده از آنها میتوان به بهرههای بالا دست یافت. اما حتی این آشکارسازها در حد بهرههای بزرگتر از 105 نمیتوانند در برابر تخلیه الکتریکی مقاوم باشند.در این تحقیق با مطالعه تأثیر ابعاد آشکارسازهای RETGEMسهگانه و همچنین اثر فشار و نوع گاز استفاده شده در آن بر بهره آشکارساز، نشان داده شده که با استفاده از آشکارسازهای RETGEMسهگانه میتوان به راحتی و بدون نگرانی از بابت تخلیه الکتریکی به بهرههایی در حد 106 دست یافت. همچنین در تمام آزمایشها عملکرد آشکارسازهای RETGEMسه گانه و تکگانه مقایسه گردید.https://rsm.kashanu.ac.ir/article_112180_adf20d5ebdcdf70798859288fba1d29e.pdfانجمن حفاظت در برابر اشعه ایرانمجله سنجش و ایمنی پرتو232259714120220821Investigation of bone tissue heterogeneity on the distribution of the dose of brachytherapy source Pd103 MED3633 model using the Monte Carlo methodبررسی اثر ناهمگنی بافت استخوان بر توزیع دز چشمهی براکیتراپی 103Pd مدل MED3633 به روش مونتکارلو253411218110.22052/4.1.25FAحسینتوکلی عنبراندانشگاه صنعتی شاهرودام لیلااحمدیدانشگاه صنعتی شاهرودJournal Article20220821The determination of the dosimetry parameters of brachytherapy in the treatment of cancerous tumors as per the TG-43U1 protocol provided by the American Association of Physicists in Medicine should be done in the surrounding water source before clinical application. To achieve a good treatment result, various factors such as body tissues with different densities can have a decisive role so that proper results cannot be achieved for all body tissues only by applying water environment around the source with an approximate density of 1 gr / cm3. In this study, bone tissue with a density of 1.40 gr / cm3 was chosen as tissue subject to invasion by tumors using Monte Carlo code MCNP4C with a particles history of 2 × 109 particles, simulations were made in order to determine the dosimetry parameters at angels and diffrent distances and the relative difference between these two modes were compared with each other. the results of the radial dose function and anisotropy function in bone tissue heterogeneity Phantom and uniform phantom of water, it has been indicated that the relative differences of radial dose function at a distance of 0.75 cm is about 70% and at a distance of 0.5 cm it reaches more than 190%. Also with increasing distance from the source (at distances greater than 1cm), the relative difference becomes about 90%. The relative difference of the anisotropy function in bone tissue phantom compared to the water phantom is visible at angles close to the source so that this difference is more than 40 percent in the zero-degree angle. The maximum relative difference in the use of bone tissue phantom instead of water phantom decreases by increasing the angle from 0 degrees to 90 degrees. Bone tissue phantom constant dose rate (0.840± 0.04) was derived to be larger than that of the water phantom (0.682± 0.02). Thuse we have shown that since the bone tissue has a density greater than water and contains compounds with atomic weight and atomic numbers different from those of water, it leads to the development of a considerable relative difference between the values of radial dose and the anisotropy function. Thus, when using the brachytherapy method in order to treat virulent tumors adjacent to bone tissue, the necessary corrections concerning dosimetry parameters of bone tissue must be applied in the design of the tables obtained in this study.در تعیین پارامترهای دزیمتری چشمههای براکیتراپی تنها با به کار بردن محیط آب اطراف چشمه با چگالی تقریباًgr/cm3 1، برای همهی بافتهای بدن نمیتوان به نتیجهی درستی دست یافت.در این مطالعه با انتخاب بافت استخوان با چگالیgr/cm340/1 و با استفاده از کد مونتکارلویMCNP4C شبیهسازیهای لازم برای تعیین پارامترهای دزیمتری در فواصل و زاویههای مختلف انجام شده و اختلاف نسبی بین این دو حالت با یکدیگر مقایسه شده است.نتایج نشان میدهند که، اختلاف نسبی تابع دز شعاعی درفاصلهی cm75/0 حدود 70 درصد و در فاصلهی cm5/0 به بیش از 190 درصد میرسد. همچنین با افزایش فاصله از چشمه (در فواصل بیشتر از cm1) این اختلاف نسبی حدود 90 درصد میباشد. اختلاف نسبی تابع ناهمسانگردی در فانتوم بافت استخوان نسبت به فانتوم آب در زاویههای نزدیک به چشمه مشهودتر است بهطوری که در زاویهی صفر درجه اختلاف بیش از 40 درصدی را نشان میدهد. همچنین بیشینه اختلاف نسبی در استفاده از فانتوم بافت استخوان به جای فانتوم آب با افزایش زاویه ازصفر درجه به 90 درجه کاهش پیدا میکند. مقدار ثابت نرخ دز در فانتوم بافت استخوان(034/0± 840/0) بزرگتر از فانتوم آب (014/0± 682/0) به دست آمده است. بنابراین با نتایج بهدست آمده در این تحقیق در زمان استفاده از روش براکیتراپی در درمان تومورهای بدخیمی که در مجاورت با بافت استخوان قرار دارند میبایست تصحیحات لازم مربوط به پارامترهای دزیمتری بافت استخوان را در برنامههای طراحی درمان طبق جدولهای به دست آمده در این پژوهش اعمال نمود.https://rsm.kashanu.ac.ir/article_112181_a77d4ca5802c3908c68272bfb823cf8c.pdfانجمن حفاظت در برابر اشعه ایرانمجله سنجش و ایمنی پرتو232259714120220821An overview of the cytogenetic methods in biological dosimetryمروری بر انواع روشهای سیتوژنتیک در دزیمتری بیولوژیکی354611218210.22052/4.1.35FAفریدهذاکریانرژی اتمی ایرانJournal Article20220821The growing use of ionizing radiation in various sectors of industry, medicine, agriculture and research has increased the risk of radiation exposure of staff and people. Ionizing radiation as a strong clastogen can cause different types of DNA damages and chromosomal aberrations. Biological dosimetry, based on the cytogenetic analysis of peripheral blood lymphocytes has a wide application in dose estimation of occupational and accidental radiation exposures, particularly in cases where the physical dosimetry data is not available or is not accurate. Biological dosimetry data assists physicians in the planning of appropriate therapy for exposed persons. There are different cytogenetic techniques for biological dose assessment using stable or unstable chromosomal aberrations and dose-response calibration curves created by appropriate radiation qualities. At the moment, biological dosimetry based on the analysis of solid stained dicentric chromosomes, has become the main valid biological dosimetry technique for occupational and accidental radiation overexposures. However, there are other cytogenetic techniques for biological dosimetry such as analysis of translocations by FISH technique, micronucleus assay (MN) and Premature chromosome condensation (PCC) test. Other biological indicators have restricted applications or are in research and development stages.کاربرد وسیع و روزافزون پرتوهای یونساز در بخشهای مختلف صنایع، پزشکی، کشاورزی؛ تحقیقات ریسک پرتوگیری کارکنان و مردم را افزایش داده است. پرتوهای یونساز به عنوان یک عامل کلاستوژن قوی سبب بروز انواع آسیبهای DNA و شکستهای کروموزومی میگردد. دزیمتری بیولوژیک با استفاده از آنالیز سیتوژنتیک لنفوسیتهای خون محیطی انسان کاربرد وسیعی در تخمین دز پرتو در موارد پرتوگیری شغلی وحوادث پرتوی، به خصوص در مواردی که دزیمتری فیزیکی موجود نبوده و یا اطلاعات حاصل از آن دقیق نباشد، دارد. اطلاعات حاصل از دزیمتری بیولوژیکی، پزشک را در اتخاذ تدابیر درمانی مناسب کمک میکند. چندین روش سیتوژنتیک جهت تخمین دز بیولوژیکی وجود دارد که با این روشها میتوان انواع آسیبهای کروموزومی ناپایدار و پایدار ناشی از پرتو را سنجیده و با استفاده از منحنی کالیبراسیون مناسب که قبلاً در آزمایشگاه و با پرتوهایی با همان کیفیت تهیه شده باشند، دز جذب شده را تخمین زد. در حال حاضر، دزیمتری بیولوژیکی بر اساس بررسی کروموزومهای دیسانتریک روش اصلی و معتبر تخمین دز در موارد پرتوگیری شغلی و حوادث پرتوی است. علاوه بر آن آنالیز جابهجاییهای کروموزومی با رنگآمیزی (FISH)، سنجش ریز هسته یا میکرونوکلئوس(MN) و تراکم پیشرس کروموزومی(PCC) از دیگر روشهای سیتوژنتیک در بیودزیمتری هستند. نشانگرهای بیولوژیک دیگری نیز وجود دارند که به دلایل مختلف کاربرد آنها محدود و یا در مرحله تحقیقاتی میباشد.https://rsm.kashanu.ac.ir/article_112182_689378b9a1d2f5d513c0c1d573b3a572.pdfانجمن حفاظت در برابر اشعه ایرانمجله سنجش و ایمنی پرتو232259714120220821The production mechanism and characteristics of Cherenkov radiation in the soft X-ray regionمکانیسم تولید و ویژگیهای تابش چرنکوف در ناحیه اشعه ایکس نرم475711218310.22052/4.1.47FAعباساحمدیدانشگاه آزاد اسلامی واحد ملایرJournal Article20220821In this paper, the production mechanisms and the spectral-angular distribution of X-ray Cherenkov radiation (XCR) was investigated in detail and some unique properties of XCR and its applications were discussed. It is shown that, in the vicinity of the atomic absorption edges, the real and the imaginary parts of the refractive index are varied drastically and for some materials the refractive index exceed unity and Cherenkov radiation can be generated in soft X-ray regions with a narrow band width. By selecting suitable Cherenkov emitters and using laboratory-sized electron accelerators, in the optimal conditions, the brightness of the soft X-ray source was calculated and compared to other soft X-ray sources. On the basis of these investigations, some unique properties of XCR such as, narrow band width and high brightness make XCR as a novel soft X-ray source for applications in soft X-ray microscopy, photoelectron spectroscopy and other research areas. در این مقاله، مکانیسم تولید تابش چرنکوف در ناحیه اشعه ایکس و توزیع طیفی- زاویهای آن به دقت مورد مطالعه قرار گرفته و برخی از ویژگیهای منحصر به فرد این تابش و کاربردهایش بررسی شده است. نتایج نشان میدهند که در نزدیکی لبههای جذب اتمی، قسمتهای موهومی و حقیقی ضریبشکست دچار تغییرات شدیدی میشوند و برای محدوده بسیار باریکی از طیف اشعه ایکس، ضریبشکست بعضی مواد بزرگتر از یک شده و کانالهایی برای تابش چرنکوف در ناحیه اشعه ایکس ایجاد میشود. با انتخاب مواد تابشزای مناسب و استفاده از الکترونهای نسبیتی حاصل از شتابگرهای الکترونی کوچک، درخشندگی تابش چرنکوف در حالت بهینه محاسبه و با درخشندگی سایر منابع تولید اشعه ایکس نرم مقایسه شده است. بر اساس این بررسیها، این چشمهی نوین اشعه ایکس نرم، به دلیل درخشندگی زیاد و تکفام بودنش میتواند در میکروسکوپی اشعه ایکس نرم، طیف سنجی فوتوالکترون و دیگر زمینههای تحقیقاتی مورد استفاده قرار گیرد.https://rsm.kashanu.ac.ir/article_112183_fc145ef78cb6eaf42c1bcb12aa3704f6.pdf