انجمن حفاظت در برابر اشعه ایران مجله سنجش و ایمنی پرتو 23225971 14 4 2026 02 20 UV Dosimetry Methods: A Comprehensive Review of Principles, Techniques, and Applications روش‌های دزیمتریUV : مروری جامع بر اصول، روش‌ها و کاربردها 235 251 115388 10.22052/rsm.2026.257805.1155 FA فاطمه الماسی فرد دانشکده فیزیک، دانشگاه تبریز، تبریز، آذربایجان شرقی، ایران Journal Article 2025 10 20 Ultraviolet (UV) radiation dosimetry is crucial for assessing biological hazards from environmental radiation, occupational exposure, medical therapy, and industrial applications. This comprehensive review examines various dosimetry methods, including spectroradiometric instruments, biological dosimeters, electronic data loggers, chemical dosimeters, thermoluminescence techniques, and emerging photochromic materials. Each method offers distinct advantages and limitations for different applications, from personal exposure monitoring to environmental assessment and therapeutic dose control. The complexity of UV dosimetry arises from wavelength-dependent biological and chemical effects, requiring specialized measurement approaches that account for spectral sensitivity, temporal factors, and environmental conditions. Understanding these methods is essential for accurate UV exposure quantification and the development of appropriate protection strategies across diverse application domains. دزیمتری تابش فرابنفش (UV) برای ارزیابی خطرات زیست شناختی ناشی از تابش محیطی، تابش‌گیری شغلی، درمان پزشکی و کاربردهای صنعتی بسیار حیاتی است. این مقاله، روش‌های مختلف دزیمتری شامل ابزارهای اسپکترورادیومتریک، دزیمترهای زیست شناختی، ثبت کننده های داده الکترونیکی، دزیمترهای شیمیایی، تکنیک‌های ترمولومینسانس و مواد فتوکرومیک نوظهور را بررسی می‌کند. هر روش مزایا و محدودیت‌های متمایزی برای کاربردهای مختلف از پایش تابش‌گیری شخصی گرفته تا ارزیابی محیطی و کنترل دز درمانی ارائه می‌دهد. هر دزیمتر به صورت خلاصه بررسی شده و تا حد ممکن مزایا و معایب استفاده و همچنین برتری و محدودیت‌های آن ارائه شده است. همچنین کاربردهای مهم دزیمتری UV در این مقاله آورده شده است. دزیمتری UV به‌دلیل اثرات زیست شناختی و شیمیایی وابسته به طول موج پیچیدگی‌هایی دارد، که نیازمند روش‌های اندازه‌گیری تخصصی با در نظر گرفتن حساسیت طیفی، عوامل زمانی و شرایط محیطی است. درک این روش‌ها برای کمی‌سازی دقیق تابش‌گیری با UV و توسعه روش‌های حفاظتی مناسب در حوزه‌های کاربردی متنوع ضروری است. https://rsm.kashanu.ac.ir/article_115388_117b9cee0915cc4d321c0b64f3bdfe27.pdf