انجمن حفاظت در برابر اشعه ایران مجله سنجش و ایمنی پرتو 23225971 12 2 2023 08 23 Comparison of Gamma Ray and Electron Beam Irradiation Effect on a Commercial Polycarbonate Used in Medical Equipments مقایسه اثر پرتو گاما و باریکه الکترون بر صافی‌های دیالیز پلی‌کربناتی به منظور بررسی امکان سترون‌سازی پرتوی آن‌ها 81 89 113927 10.22052/rsm.2023.248711.1007 FA مهرناز اصانلومهر دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات تهران، دانشکده فنی مهندسی، تهران، ایران اعظم اخوان پژوهشکده‌ی کاربرد پرتوها، پژوهشگاه علوم و فنون هسته‌ای، تهران، ایران میترا اطهری علاف دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات تهران، دانشکده فنی مهندسی، تهران، ایران Journal Article 2022 12 19 Polycarbonate is an engineered plastic which is applied in producing medical products such as dialysis filters because of its transparency, hardness, thermal resistance and good dimensional stability. As the dialysis filters are applied on a large scale, their sterilization is preferred by radiation method. One of the important features seen in the radiation sterilization of the filters is the effect of radiation on polycarbonate applied in their bodies. So, we studied the effect of gamma radiation (60Co) and electron beam on the physico-chemical and mechanical properties of polycarbonate at the sterilization dose range (15, 25 and 37 kGy). The results of FTIR analysis, XRD and mechanical properties were similar for both types of radiation sources and demonstrated no significant changes in the chemical structure of polycarbonate after irradiation. The result of UV-Vis spectrum showed that adsorption occurs in irradiated samples at higher wavelengths. According to the results of colorimetric analysis, the electron beam-irradiated samples had a lower yellow index than the gamma-irradiated samples. This little colour change also decreases over time when the samples are storage in a dim ambiance. From the results, the sterilization of these dialysis filters is suggested by electron beam. سترون‌سازی صافی‌های دیالیز معمولاً از طریق روش­های غیر پرتوی انجام می‌شود. از آن‌جا که این صافی­‌ها در مقیاس بالا مورد استفاده قرار می‌گیرند، سترون­‌سازی آن‌ها به روش پرتوی به لحاظ بالا بودن سرعت فرآیند و اطمینان از عدم آلودگی اهمیت زیادی پیدا می‌کند. یکی از مواردی که ضروری است پیش از سترون‌سازی پرتوی این صافی‌ها لحاظ گردد شناخت اثر پرتو بر پلی‌کربنات مورد استفاده در ساخت بدنه آن‌ها است. از این نظر در این پژوهش تأثیر دو منبع تابش گاما (Co⁶⁰) و باریکه­ الکترون در محدوده­ دز سترون‌سازی (15، 25 و 37 کیلوگری) بر خواص فیزیکی- شیمیایی و مکانیکی پلی‌کربنات مورد بررسی قرار گرفته است. نتایج آزمون‌های FTIR، XRD و کشش برای هر دو نوع منبع تابش تقریباً مشابه بود و نشان داد که در این محدوده­ی دز، تغییرات قابل ملاحظه‌ای در ساختار شیمیایی و خواص مکانیکی پلی‌کربنات ایجاد نمی‌شود. نتایج حاصل از طیف UV-Vis نشان داد که جذب در نمونه‌های پرتودهی شده با هر دو منبع تابش در طول ‌موج‌های بالاتر اتفاق می‌افتد. در حالی‌که مقدار جذب در ناحیه­ مذکور برای نمونه­های پرتودیده با الکترون کم‌تر است. همچنین بر اساس نتایج آزمون رنگ‌سنجی، نمونه‌های تابش دیده با باریکه­ الکترون شاخص زردی کم‌تری نسبت به نمونه‌های پرتودهی شده با اشعه گاما داشته و این مقدار ناچیز تغییر رنگ نیز با قرار گرفتن نمونه‌­ها در محیط به مرور زمان کاهش می‌یابد. بنابراین براساس نتایج حاصل، روش سترون‌سازی صافی‌های دیالیز با استفاده از باریکه الکترون می‌تواند به‌عنوان یک روش مناسب مورد توجه قرار گیرد. https://rsm.kashanu.ac.ir/article_113927_b1b53d61cd33f02e355c709a94a941fc.pdf